Installeren van Debian mislukt - computer niet meer toegankelijk

[Plotinus]

Ik heb gisteren op een oude laptop (Fujitsu; 2012) naast Windows (10) Debian 13 geprobeerd te installeren. Dit is iets wat ik al vele malen in het verleden heb gedaan en zonder problemen. Dit keer ook netjes binnen Windows ruimte vrijgemaakt en Debian naar de lege ruimte gedirigeerd middels een opstartbare USB-stick. Alles ging goed tot het installeren van Grub; daar liep het mis, want werd geweigerd. Vervolgens wil het systeem niet meer opnieuw opstarten met de USB-stick en krijg ik slechts de prompt te zien. Tik ik vervolgens 'Exit' in dan komt er een blauw scherm met reset systeem ed. wat me ook niet verder helpt, want komt weer terug bij de prompt; zie afbeeldingen.
Iemand een idee hoe ik de zaak weer gerepareerd krijg, al is het maar op zijn minst weer bij Windows kom. Maar liefst dus Debian naast Windows geplaatst krijg.

 

[femke98]

Start op met een live dvd van Linux en kijk of je dan in je computer kan komen.
Daarna kan je met gparted alles weghalen wat Debian betreft.

Voordat je iets anders doet, maak een backup van je gegevens.
Als je overweegt om zowel Windows als Debian opnieuw te installeren. Installeer eerst Windows en gebruik een aparte EFI voor Debian, bij voorkeur op 2 aparte schijven. Of maak eerst met gparted een ext4 partitie aan, zodat je weet dat je Debian daar moet installeren.
En, zet Schakel Secure Boot en TPM uit in het BIOS voordat je aan de gang gaat met installatie Debian.

Waarom Debian eigenlijk?
Edit: is deze oude computer 32 bit? En je installeert 64 bit? Ook dan gaat dat fout.

En omdat je het al eerder gedaan heb, wat heb je deze keer anders gedaan? Met een andere laptop, dat begrijp ik, maar verder? Kijk wat de laptop aan kan, en anders neem je een lichte distro van Linux.

 

[Willemhvh]

Beste Plotinus,

Vervelend dat je vastzit! Femke noemt al een paar goede punten, maar laten we eerst zorgen dat je je computer weer in kunt komen, want je geeft aan dat hij ook niet meer van USB wil opstarten.

De grub> prompt die je ziet, betekent dat de installatie van de bootloader (GRUB) halverwege is stukgelopen. Het "Boot Option Restored" scherm is een typische melding van een wat oudere UEFI-firmware die in de war is geraakt. Laten we dit stap voor stap oplossen, met als eerste prioriteit: terug naar Windows.

Stap 1: Terug naar Windows (zonder USB-stick)Omdat de Debian bootloader faalde, probeert je laptop nu steeds naar die defecte Linux-partitie op te starten. Dit kunnen we omzeilen via het Boot Menu van je Fujitsu:

1. Zet de laptop helemaal uit door de aan/uit-knop 10 seconden ingedrukt te houden.
2. Zet hem aan en druk direct herhaaldelijk op de F12-toets (bij sommige Fujitsu modellen is het F8 of Esc) totdat je het 'Boot Menu' te zien krijgt.
3. In deze lijst zie je waarschijnlijk "Windows Boot Manager" staan. Kies deze met de pijltjestoetsen en druk op Enter.
4. Als het goed is, start Windows nu gewoon weer op!

Stap 2: Waarom startte de USB-stick niet meer op?Tijdens de installatiepoging heeft de laptop Debian als eerste opstartoptie in de BIOS gezet. Omdat die stuk is, blijf je in een 'loop' hangen. Door via F12 je USB-stick handmatig te selecteren, dwing je hem weer om vanaf de USB op te starten als je dat straks weer wilt proberen.

Stap 3: Waarom werd de installatie van GRUB 'geweigerd'?Een Fujitsu uit 2012 zit precies in het overgangsjaar tussen het oude BIOS en het nieuwere UEFI. Twee dingen gooien hier waarschijnlijk roet in het eten:

1. Secure Boot: Ga in je BIOS (vaak via F2 tijdens het opstarten) naar het tabblad 'Security' of 'Boot' en zorg dat Secure Boot op Disabled staat. Dit is meestal de boosdoener bij het weigeren van GRUB.
2. Snel opstarten in Windows: Start Windows 10 op, zoek naar "Energiebeheer", ga naar "Gedrag van de aan/uit-knoppen bepalen" en vink Snel opstarten inschakelen (Fast Startup) uit. Dit blokkeert namelijk de toegang tot de harde schijf voor andere besturingssystemen.

Een alternatieve tip voor een 2012 laptop:Debian 13 is een fantastisch, stabiel systeem, maar kan bij de installatie en configuratie (zeker rondom oudere UEFI/BIOS firmware) best stug zijn. Heb je voor deze specifieke hardware al eens gekeken naar Zorin OS (Lite)? Dit besturingssysteem is uitermate geschikt om oudere laptops (zoals die uit 2012) weer nieuw leven in te blazen. Het installeert heel soepel, is visueel prachtig en herkent tijdens de installatie de Windows 10 partitie vrijwel altijd foutloos om direct een werkende dual-boot voor je in te stellen.

Zorg wel dat je altijd een externe back-up hebt van je belangrijkste Windows-bestanden voordat je een nieuwe poging waagt! Succes, en laat even weten of het F12-menu je weer in Windows heeft gekregen.